Bij familiaal geweld tussen (ex) partners worden kinderen vaak over het hoofd gezien. Toch hebben zij meer in de gaten dan u denkt.
Dit kan grote gevolgen hebben. Zelfs voor baby's en hele jonge kinderen.
De brochure ‘geweld in huis raakt kinderen’ helpt ouders om stil te staan bij het effect van het geweld op hun kinderen. Veel ouders zijn bang om hulp te vragen omdat ze denken dat hun kinderen dan bij hen worden weggehaald. Maar hulp zoeken betekent niet dat je je kinderen kwijtraakt. Het komt zelden voor dat kinderen uit huis worden geplaatst wanneer ouders zelf voor voldoende hulp en steun zorgen.
Voor de medewerkers in de CAW’s is er een nieuwe methodiekenmap ‘Kinderen & partnergeweld: wat nu?’ beschikbaar om met kinderen rond geweld in het gezin te werken.
Kinderen zijn ongewild getuigen van familiaal geweld. Kinderen die met hun moeders mee vluchten naar vluchthuizen, crisisopvangcentra en vrouwenopvangcentra hebben zowat per definitie geweld, angst, schaamte en vernedering ondergaan. Dikwijls voelen ze zich schuldig en machteloos. Ze hebben passief moeten toezien hoe diegene waarvan ze houden, werd mishandeld. Bovendien betekent een opname in een opvangcentrum het verlies van hun vertrouwde omgeving en moeten ze hun persoonlijke spullen voor een groot deel achterlaten.
De gevolgen zijn veelvuldig en uiteenlopend maar beschadigd zijn ze allemaal. Sommige kinderen raken daardoor erg geïsoleerd. Anderen zijn dan weer juist heel veerkrachtig en sociaal vaardig. Sommigen vertonen gedragsproblemen, anderen hebben last van psychosomatische klachten. Puberteitsproblemen worden groter. De kans is groot dat deze kinderen er later zelf moeilijk in zullen slagen evenwichtige relaties uit te bouwen. Ze hebben daarvan geen voorbeeld gehad. Mogelijk bestaat er een verhoogd risico dat zij later zelf plegers worden.
Dit is echter niet vanzelfsprekend: een meerderheid van kinderen die zelf mishandeld zijn blijkt in staat later zorgzame ouders te worden (Dutton, 1994, Widom, 1989)
>> Product: Beertjes brochure ‘geweld in huis raakt kinderen’ (pdf)
Terug naar hoofdpagina 'geweld in het gezin'
Kindermishandeling en –verwaarlozing is iedere situatie waarin het kind slachtoffer is van geweld van fysieke, psychische of seksuele aard, en dit passief of actief. De definitie van kindermishandeling door de Vlaamse vertrouwenscentra vertrekt vanuit het belang van (vroegtijdige) hulpverlening. Het belang van het kind/slachtoffer komt op de eerste plaats. De definitie omvat alle mogelijke vormen van geweld. Wat primeert, is dat geen enkele minderjarige die slachtoffer is van eender welke vorm van geweldpleging zich uitgesloten mag voelen. Uit www.kindermishandeling.org.
>> Product: Kans op Slagen deel II hoofdstuk 4 ‘huiselijk geweld en kindermishandeling: twee begrippen, twee vormen van geweld’
>> Meer weten: Centra voor kindermishandeling
Terug naar hoofdpagina geweld in het gezin.
Oudermishandeling gaat over die situaties waarin het kind min of meer regelmatig verschillende vormen van geweld (bv chantage, fysiek geweld) aanwendt, die bij de ouder(s) zodanige angst oproepen dat het hem lukt zijn eisen ingewilligd te zien (Bridiè-van de Veen, 1984).
Steeds vaker wordt melding gemaakt van kinderen en jongeren die hun ouders met geweld bejegenen. Het lijkt hierin om verschillende oorzaken te gaan: verwaarlozing/mishandeling van het kind, ontoereikend ouderschap/verwenning, of problemen op het niveau van het kind.
Een eerste groep jongeren heeft als kind veel mishandeling en misbruik meegemaakt vanwege de ouders en veel geweld waargenomen tussen de ouders. Bij deze jongeren is het gebruik van geweld in conflicten een deel van het gedragsrepertoire geworden. Het nastreven van dominantie wordt een motief (Bruinsma, 1996). Ook (emotionele) verwaarlozing vormt een mogelijke voedingsbodem voor oudermishandeling. Kinderen krijgen hierin een opvoeding waarbij ouders hun kinderen onvoldoende affectie en warmte meegeven, weinig aandacht hebben voor hun persoonlijke ervaringen, op een rigide wijze macht uitoefenen en onvoldoende rekening houden met de behoeften van hun kinderen.
Een andere groep betreft kinderen en jongeren die geen gezag lijken te willen aanvaarden en vrij gemakkelijk geweld gebruiken wanneer ze gefrustreerd worden. Ze veroorzaken problemen op school, thuis en op straat. De hypothese van de sociale achterstelling gaat bij de grootste groep gewelddadige jongeren niet op. Het blijkt dat veel ruzie, schelden en dreigen met weglopen een risicoverhogend effect heeft (Bol, Terlouw e.a., 1998).
Terug naar de hoofdpagina 'Geweld in het gezin'