Artikel - samenvatting uit Alert maart 2010
Momenteel voeren verschillende Europese landen of regio’s strategieën uit ter voorkoming en bestrijding van thuisloosheid, ieder op zijn manier. Ze vertrekken vanuit de stelling dat niemand tegen zijn wil op straat moet overnachten bij gebrek aan geschikte opvang. Wat doet Vlaanderen? Zitten wij in pole-position in de strijd tegen thuisloosheid? Nachtopvang is noodzakelijk maar is slechts een korte termijnoplossing. Het beleid moet dus ook zijn vizier op de langere termijn richten om thuisloosheid te voorkomen en blijvend op te lossen. Het algemeen welzijnswerk heeft het beëindigen van thuisloosheid als perspectief onderschreven met inbegrip van de hiervoor vermelde strategische doelstellingen. Om er voor te zorgen dat niemand tegen zijn wil op straat moet slapen moet er voldoende, en voldoende gedifferentieerde vormen van, opvang zijn. Deze moet zich richten naar verschillende doelgroepen: verslaafde, thuislozen met psychische problemen, oudere thuislozen, thuislozen met huisdieren, thuislozen zonder papieren, eznz. Buitenslapen kan ook bestreden worden door outreachend te werken, door trajectbegeleiding en casemanagement aan te bieden. Sommige landen zetten in op het aanbieden van sociale huisvesting. Dat is in Vlaanderen niet haalbaar, wij volgen het ‘herankeringsmodel’ waarbij de thuisloze eerst wordt opgevangen en begeleiding krijgt aangeboden. Verder moeten we er in Vlaanderen voor zorgen dat de opvang meer cliëntgericht wordt en dat de opvang niet dichtslibt bij gebrek aan betaalbare huisvestingsmogelijkheden.
We stelden in Vlaanderen vast dat twee op drie thuislozen ooit in een instelling verbleven. Hier zou preventief gewerkt moeten worden om niemand een instelling te laten verlaten zonder een huisvestingsoplossing. Een andere manier om thuisloosheid te voorkomen is door uithuiszettingen te voorkomen door van bij het ontstaan van problemen met betaling van de huur begeleiding aan te bieden. Door te werken aan familiaal geweld kan thuisloosheid ten gevolge van geweld voor een stuk vermeden worden.
De Vlaamse thuislozenpopulatie bestaat voor een kwart uit jongvolwassenen van 18 tot 25 jaar. Zij hebben nood aan eigen vormen van begeleid wonen, gekoppeld aan tewerkstelling en opleiding.
Voorlopig heeft Vlaanderen nog geen geïntegreerde strategie tegen thuisloosheid. De afgelopen jaren is de ‘sense of urgency’ wel gestegen, met 60 uithuiszettingen per dag, toegenomen armoede, en een crisis in de opvang van asielzoekers en bovendien is het draagvlak bij de bevolking gegroeid. Vlaanderen zal om sommige doelstellingen te bereiken ook moeten samenwerken met de federale overheid. Dat moet lukken!
OASeS studie: Onderzoeken over thuisloosheid
In opdracht van de Vlaamse overheid brengt Lucas het huidige aanbod in de thuislozenzorg in kaart. Zowel preventieve als curatieve voorzieningen worden meegenomen. Het aanbod van de CAW, de OCMW, de samenlevingsopbouw, de sociale huisvestingsactoren en de sociale verhuurkantoren wordt in kaart gebracht. Het onderzoek zal uitmonden in een instrument om het aanbod in Vlaanderen te monitoren. Ook de OCMW’s krijgen meer dak- en thuislozen over de vloer dan vroeger. Ze zijn ook jonger en kampen meer met psychische en/of psychiatrische aandoeningen. Quasi allemaal hebben ze problemen om een vaste en betaalbare woonst te vinden. Het zijn een aantal vaststellingen uit het onderzoek dat o.a. Oases (UA) deed in opdracht van staatssecretaris Courard.
Lees de volledige studie
Het rapport van het Steunpunt voor armoedebestrijding:
SOS Huivesting
Op 8 mei 2009 hield de VVSG een studiedag over doorgangswoningen:
BAPN (Belgisch Netwerk Armoedebestrijding):